در رابطه با موضوع 1 1 ، ضروری است که به روایات زیر توجه کنیم:
۱)- مَیْمُونٍ الْبَانِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ الصَّادِقِ (علیه السلام) قَالَ: خَمْسٌ قَبْلَ قِیَامِ الْقَائِمِ (علیه السلام) الْیَمَانِیُّ وَ السُّفْیَانِیُّ وَ الْمُنَادِی یُنَادِی مِنَ السَّمَاءِ وَ خَسْفٌ بِالْبَیْدَاءِ وَ قَتْلُ النَّفْسِ الزَّکِیَّةِ.
حضرت امام جعفر صادق (صلواة اللَّه علیه) فرمودند :
پنج [چیز] قبل از قیام قائم (علیه السلام) [اتفاق میافتد که شامل]
خروج یمانی و خروج سفیانی و اینکه نداء دهندهای از آسمان نداء میدهد و فرو رفتن در صحرای بیداء [مکانی که حدوداً در یک فرسخی شهر مدینه میباشد و در آن مکان لشکریان سفیانی در زمین فرو میروند و هلاک میشوند] و کشته شدن نفس زکیه.
منبع:
کمال الدین و تمام النعمة: جلد ۲ ، صفحه ۶۵۰.
۲)- عَنْ مَیْمُونٍ الْبَانِ قَالَ: کُنْتُ عِنْدَ أَبِی جَعْفَرٍ (علیه السلام) فِی فُسْطَاطِهِ فَرَفَعَ جَانِبَ الْفُسْطَاطِ ، فَقَالَ: إِنَّ أَمْرَنَا لَوْ قَدْ کَانَ لَکَانَ أَبْیَنَ مِنْ هَذَا الشَّمْسِ ثُمَّ قَالَ یُنَادِی مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ إِنَّ فُلَانَ بْنَ فُلَانٍ هُوَ الْإِمَامُ بِاسْمِهِ وَ یُنَادِی إِبْلِیسُ مِنَ الْأَرْضِ کَمَا نَادَی بِرَسُولِ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) لَیْلَةَ الْعَقَبَةِ.
میمون بان گوید: نزد امام صادق (صلواة اللَّه علیه) در خیمه بودم که امام کنار خیمه را بالا زد و فرمود: همانا وقتی [نوبت] امر ما میشود ، از این خورشید واضحتر و آشکارتر است.
سپس فرمود: یک منادی از آسمان نداء میدهد که همانا فلانی پسر فلانی ، او امام است ؛ با اسمش [نام امام را میبرد] و [همچنین] ابلیس (لعنة الله علیه) نیز از زمین نداء میدهد ، همانگونه که در شب عقبة بر رسول الله (صلی الله علیه و آله) نداء داد!
منبع:
کمال الدین و تمام النعمة: جلد ۲ ، صفحه ۶۵۰.
۳)- عَنِ الْحَارِثِ بْنِ الْمُغِیرَةِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (عَلَیْهِ السَّلَامُ) قَالَ: الصَّیْحَةُ الَّتِی فِی شَهْرِ رَمَضَانَ تَکُونُ لَیْلَةَ الْجُمُعَةِ لِثَلَاثٍ وَ عِشْرِینَ مَضَیْنَ مِنْ شَهْرِ رَمَضَانَ.
امام صادق (علیه السلام) فرمودند: آن صیحهای است که در ماه رمضان میباشد ، شب جمعه ، بیست و سه شب گذشته از ماه رمضان میباشد!
منبع:
کمال الدین و تمام النعمة: جلد ۲ ، صفحه ۶۵۰.
۴)- عَنْ زُرَارَةَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) قَالَ: یُنَادِی مُنَادٍ بِاسْمِ الْقَائِمِ (علیه السلام) قُلْتُ خَاصٌّ أَوْ عَامٌّ قَالَ عَامٌّ یَسْمَعُ کُلُّ قَوْمٍ بِلِسَانِهِمْ قُلْتُ فَمَنْ یُخَالِفُ الْقَائِمَ (عَلَیْهِ السَّلَامُ) وَ قَدْ نُودِیَ بِاسْمِهِ قَالَ لَا یَدَعُهُمْ إِبْلِیسُ حَتَّی یُنَادِیَ فِی آخِرِ اللَّیْلِ [النهار] فَیُشَکِّکُ النَّاسَ.
زراره گوید: امام صادق (علیه السلام) فرمودند: یک منادی بنام قائم (صلواة اللَّه علیه) نداء میدهد.
گفتم: خاصّ [یعنی یک عدۀ مخصوص آن نداء را می شنوند] یا عام [عمومی] است؟
فرمودند: عام است! [بگونهای که] هر قومی با زبان خودشان میشنوند!
گفتم: پس در اینصورت چه کسی با قائم (علیه السلام) مخالفت میکند ، در حالیکه به اسمش نداء داده میشود؟
فرمود: ابلیس (لعنة الله علیه) رهایشان نمیکند تا اینکه در آخر شب [یا آخر روز] نداء میدهد و در نتیجه مردم را به شکّ میاندازد!
منبع:
کمال الدین و تمام النعمة: جلد ۲ ، صفحه ۶۵۰.
۵)- عَنِ الْمُعَلَّی بْنِ خُنَیْسٍ عَنْ أَبِی عَبْداللَّهِ (علیه السلام) قَالَ: صَوْتُ جَبْرَئِیلَ مِنَ السَّمَاءِ وَ صَوْتُ إِبْلِیسَ مِنَ الْأَرْضِ فَاتَّبِعُوا الصَّوْتَ الْأَوَّلَ وَ إِیَّاکُمْ وَ الْأَخِیرَ أَنْ تُفْتَنُوا بِهِ.
معلی بن خنیس گوید: امام صادق (علیه السلام) فرمودند: صوت [صدای] جبرائیل (علیه السلام) از آسمان و صدای ابلیس (لعنة الله علیه) از زمین است ، پس صوت اول را پیروی کنید و بپرهیزید از اینکه از صوت دوم دچار فتنه شوید!
منبع:
کمال الدین و تمام النعمة: جلد ۲ ، صفحه ۶۵۲.
۶)- عنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) یَقُولُ: هُمَا صَیْحَتَانِ صَیْحَةٌ فِی أَوَّلِ اللَّیْلِ وَ صَیْحَةٌ فِی آخِرِ اللَّیْلَةِ الثَّانِیَةِ قَالَ فَقُلْتُ کَیْفَ ذَلِکَ فَقَالَ وَاحِدَةٌ مِنَ السَّمَاءِ وَ وَاحِدَةٌ مِنْ إِبْلِیسَ فَقُلْتُ کَیْفَ تُعْرَفُ هَذِهِ مِنْ هَذِهِ فَقَالَ یَعْرِفُهَا مَنْ کَانَ سَمِعَ بِهَا قَبْلَ أَنْ تَکُونَ.
هشام بن سالم گوید: شنیدم امام صادق (صلواة اللَّه علیه) میفرمود: آنها دو صیحه هستند: صیحهای در اول شب و صیحهای در آخر شب دوم!
گفتم: چگونه است؟
فرمود: یکی از آسمان و دیگری از ابلیس است.
گفتم: چگونه این از این [صادق از کاذب] شناخته میشود؟
فرمود: كسى كه [خبر] آن را قبل از وقوع شنيده است ، مىشناسد!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۶۶.
۷)- عَنْ أَبِی بَصِیرٍ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ (علیه السلام) في حديث: ثُمَّ قَالَ الصَّیْحَةُ لَا تَکُونُ إِلَّا فِی شَهْرِ رَمَضَانَ شَهْرِ اللَّهِ وَ هِیَ صَیْحَةُ جَبْرَئِیلَ إِلَی هَذَا الْخَلْقِ ثُمَّ قَالَ یُنَادِی مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ بِاسْمِ الْقَائِمِ (علیه السلام) فَیَسْمَعُ مَنْ بِالْمَشْرِقِ وَ مَنْ بِالْمَغْرِبِ لَا یَبْقَی رَاقِدٌ إِلَّا اسْتَیْقَظَ وَ لَا قَائِمٌ إِلَّا قَعَدَ وَ لَا قَاعِدٌ إِلَّا قَامَ عَلَی رِجْلَیْهِ فَزَعاً مِنْ ذَلِکَ الصَّوْتِ فَرَحِمَ اللَّهُ مَنِ اعْتَبَرَ بِذَلِکَ الصَّوْتِ فَأَجَابَ فَإِنَّ الصَّوْتَ الْأَوَّلَ هُوَ صَوْتُ جَبْرَئِیلَ الرُّوحِ الْأَمِینِ وَ قَالَ (علیه السلام) الصَّوْتُ فِی شَهْرِ رَمَضَانَ فِی لَیْلَةِ جُمُعَةٍ لَیْلَةِ ثَلَاثٍ وَ عِشْرِینَ فَلَا تَشُکُّوا فِی ذَلِکَ وَ اسْمَعُوا وَ أَطِیعُوا وَ فِی آخِرِ النَّهَارِ صَوْتُ إِبْلِیسَ اللَّعِینِ یُنَادِی أَلَا إِنَّ فُلَاناً قُتِلَ مَظْلُوماً لِیُشَکِّکَ النَّاسَ وَ یُفْتِنَهُمْ فَکَمْ ذَلِکَ الْیَوْمَ مِنْ شَاکٍّ مُتَحَیِّرٍ قَدْ هَوَی فِی النَّارِ وَ إِذَا سَمِعْتُمُ الصَّوْتَ فِی شَهْرِ رَمَضَانَ فَلَا تَشُکُّوا أَنَّهُ صَوْتُ جَبْرَئِیلَ وَ عَلَامَةُ ذَلِکَ أَنَّهُ یُنَادِی بِاسْمِ الْقَائِمِ وَ اسْمِ أَبِیهِ حَتَّی تَسْمَعَهُ الْعَذْرَاءُ فِی خِدْرِهَا فَتُحَرِّضُ أَبَاهَا وَ أَخَاهَا عَلَی الْخُرُوجِ.
وَ قَالَ علیه السلام لَا بُدَّ مِنْ هَذَیْنِ الصَّوْتَیْنِ قَبْلَ خُرُوجِ الْقَائِمِ (علیه السلام) صَوْتٍ مِنَ السَّمَاءِ وَ هُوَ صَوْتُ جَبْرَئِیلَ وَ صَوْتٍ مِنَ الْأَرْضِ فَهُوَ صَوْتُ إِبْلِیسَ اللَّعِینِ یُنَادِی بِاسْمِ فُلَانٍ أَنَّهُ قُتِلَ مَظْلُوماً یُرِیدُ الْفِتْنَةَ فَاتَّبِعُوا الصَّوْتَ الْأَوَّلَ وَ إِیَّاکُمْ وَ الْأَخِیرَ أَنْ تَفْتَتِنُوا بِهِ
امام باقر (صلواة اللَّه علیه) فرمودند: صيحه نمیباشد مگر در ماهِ اللَّه ، ماه رمضان و آن صیحه جبرئیل (علیه السلام) بر این خلق است.
سپس فرمود: یک منادی از آسمان به نام قائم (عجل الله فرجه) نداء میدهد ، پس هر کس که در مغرب است و هر کس که در مشرق است میشنود ، هیچ شخص خوابی باقی نمیماند ، مگر اینکه بیدار میشود و هیچ فرد ایستادهای باقی نمیماند ، مگر اینکه مینشیند و هیچ فرد نشستهای باقی نمیماند ، مگر اینکه بر دو پا میایستد ، از ترس و وحشت آن صدا!
پس اللَّه رحمت کند کسی را که از این صدا عبرت بگیرد و اجابت نماید ، زیرا صدای اول همان صدای جبرئیل روح الأمين (علیه السلام) است!
و فرمود: صدا در شب جمعه ، شب ۲۳ ماه رمضان است ، پس در آن شکّ نکنید و بشنوید و اطاعت کنید و در آخر روز صدای ابليس لعین است که نداء میدهد: «آگاه باشید که فلانی [یعنی عثمان بن عفان (لعنة الله علیه)] مظلومانه کشته شد» ، برای اینکه مردم را به شکّ و فتنه دچار کند ؛ پس در آن روز چه بسیار شکّ کنندگانِ سرگردان هستند که در آتش سرنگون میشوند. و هنگامی که صدا را در ماه رمضان شنیدید ، شکّ نکنید که صدای جبرئیل (علیه السلام) است و نشانۀ آن این است که به نام قائم (صلواة اللَّه علیه) و نام پدرش نداء میکند ، تا جائیکه دوشیزه در سراپردۀ خود آن را میشنود و پدر و برادرش را به خروج تحریک میکند!
و فرمود: ناگزیر این دو صدا قبل از خروج قائم (صلواة اللَّه علیه) خواهد بود: صدائی از آسمان که صدای جبرئیل (علیه السلام) است و صدایی از زمین که از ابليس لعين است و به اسم نداء میدهد که فلانی [عثمان (لعنة الله علیه)] مظلوم کشته شد و قصد او فتنه است ، پس صدای اول را پیروی کنید و مواظب باشید از صدای دوم به فتنه نیفتید!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی
۸)- عنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ قَالَ: کُنْتُ عِنْدَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) فَسَمِعْتُ رَجُلًا مِنْ هَمْدَانَ یَقُولُ لَهُ إِنَّ هَؤُلَاءِ الْعَامَّةَ یُعَیِّرُونَّا وَ یَقُولُونَ لَنَا إِنَّکُمْ تَزْعُمُونَ أَنَّ مُنَادِیاً یُنَادِی مِنَ السَّمَاءِ بِاسْمِ صَاحِبِ هَذَا الْأَمْرِ وَ کَانَ مُتَّکِئاً فَغَضِبَ وَ جَلَسَ ثُمَّ قَالَ لَا تَرْوُوهُ عَنِّی وَ ارْوُوهُ عَنْ أَبِی وَ لَا حَرَجَ عَلَیْکُمْ فِی ذَلِکَ أَشْهَدُ أَنِّی سَمِعْتُ أَبِی (علیه السلام) یَقُولُ وَاللَّهِ إِنَّ ذَلِکَ فِی کِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ لَبَیِّنٌ حَیْثُ یَقُولُ «إِنْ نَشَأْ نُنَزِّلْ عَلَیْهِمْ مِنَ السَّماءِ آیَةً فَظَلَّتْ أَعْناقُهُمْ لَها خاضِعِینَ» فَلَا یَبْقَی فِی الْأَرْضِ یَوْمَئِذٍ أَحَدٌ إِلَّا خَضَعَ وَ ذَلَّتْ رَقَبَتُهُ لَهَا فَیُؤْمِنُ أَهْلُ الْأَرْضِ إِذَا سَمِعُوا الصَّوْتَ مِنَ السَّمَاءِ أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عَلِیِّ بْنِ أَبِی طَالِبٍ (علیه السلام) وَ شِیعَتِهِ فَإِذَا کَانَ الْغَدُ صَعِدَ إِبْلِیسُ فِی الْهَوَاءِ حَتَّی یَتَوَارَی عَنْ أَهْلِ الْأَرْضِ ثُمَّ یُنَادِی أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ وَ شِیعَتِهِ فَإِنَّهُ قُتِلَ مَظْلُوماً فَاطْلُبُوا بِدَمِهِ قَالَ فَیُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ عَلَی الْحَقِّ وَ هُوَ النِّدَاءُ الْأَوَّلُ وَ یَرْتَابُ یَوْمَئِذٍ الَّذِینَ فِی قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ وَ الْمَرَضُ وَ اللَّهِ عَدَاوَتُنَا فَعِنْدَ ذَلِکَ یَتَبَرَّءُونَ مِنَّا وَ یَتَنَاوَلُونَّا فَیَقُولُونَ إِنَّ الْمُنَادِیَ الْأَوَّلَ سِحْرٌ مِنْ سِحْرِ أَهْلِ هَذَا الْبَیْتِ ثُمَّ تَلَا أَبُو عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَ «وَ إِنْ یَرَوْا آیَةً یُعْرِضُوا وَ یَقُولُوا سِحْرٌ مُسْتَمِرٌّ»
عبداله بن سنان گوید : نزد امام صادق (صلواة اللَّه علیه) بودم که شنیدم مردی از هَمْدان به امام می گوید: که همانا این عامه [پیروان کودتای سقیفه] ما را سرزنش میکنند و بما میگویند: شما گمان میکنید و میپندارید که منادی از آسمان به اسم صاحب این امر نداء میدهد!
امام (علیه السلام) درحالیکه تکیه داده بودند ، غضب کردند و نشستند و فرمودند: از من [این را] روایت نکنید ، بلکه از پدرم نقل کنید و حرجی هم بر شما در این موضوع [نقل روایت از پدرم] نیست. شهادت میدهم که همانا شنیدم که پدرم میفرمود: بدرستیکه این مطلب در کتاب اللَّهِ عزّ و جلّ بیان شده است، آنجا که اللَّه میفرماید: «اگر ما بخواهیم از آسمان آیهای نازل میکنیم که گردنهایشان براى آن خاضع و ذليل گردد». پس در آن هنگام احدی در روی زمین باقی نمیماند ، مگر اینکه خاضع میگردد و گردن خود را برای آن نشانه فرود میآورد. در این هنگام اهل زمین هنگامیکه این صدا را از آسمان بشنوند که: «آگاه باشید که حق در علی بن ابی طالب (علیهما السلام) و شیعیانش است» ایمان میآورند ، سپس هنگامیکه فردای آن روز شود ، ابلیس (لعنة الله علیه) در هوا بالا میرود ، تا اینکه از اهل زمین پنهان میگردد و نداء میدهد: «آگاه باشید حق در عثمان بن عفان (لعنة الله علبهما) و شیعیانش است، همانا او [یعنی عثمان (لعنة الله علیه)] مظلوم کشته شد ، خونش را طلب کنید»!
سپس امام فرمودند: پس اللَّه کسانیکه ایمان آوردند را بر گفتار ثابت بر حق ثابتقدم نگه میدارد و آن [قول ثابت] 1 اول است و در آن هنگام کسانیکه در قلبشان مرض است ، دچار ریب و شکّ میشوند و آن مرض به اللَّه قسم دشمنی ما است و در این هنگام از ما برائت و بیزاری میجویند و ما را دشنام میدهند و میگویند: همانا منادی اول [که نداء داد] سِحْری است از سِحر این خاندان!
سپس امام صادق (صلواة اللَّه علیه) قول اللَّهِ عزّ و جلّ را تلاوت فرمودند پ: «و اگر نشانهای ببینند ، اعراض میکنند و میگویند این سحر همیشگی است»
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۶۲.
۹)- عنْ فُضَیْلِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) ، أَنَّهُ قَالَ: أَمَا إِنَّ النِّدَاءَ الْأَوَّلَ مِنَ السَّمَاءِ بِاسْمِ الْقَائِمِ فِی کِتَابِ اللَّهِ لَبَیِّنٌ. فَقُلْتُ: أَیْنَ هُوَ أَصْلَحَکَ اللَّهُ ، فَقَالَ فِی «طسم تِلْکَ آیاتُ الْکِتابِ الْمُبِینِ» ، قَوْلُهُ «إِنْ نَشَأْ نُنَزِّلْ عَلَیْهِمْ مِنَ السَّماءِ آیَةً فَظَلَّتْ أَعْناقُهُمْ لَها خاضِعِینَ» ، قَالَ إِذَا سَمِعُوا الصَّوْتَ أَصْبَحُوا وَ کَأَنَّمَا عَلَی رُءُوسِهِمُ الطَّیْرُ.
حضرت امام صادق (علیه السلام) فرمودند: همانا ندای اول از آسمان به اسم قائم (صلواة اللَّه علیه) در کتاب اللَّه بیان شده است!
گفتم: اللَّه امور شما را اصلاح کند ، این آیه کجا است؟
فرمودند: در سورۀ شعراء ، آنجا که میفرماید: «اگر ما بخواهیم ، از آسمان نشانهای نازل میکنیم که گردنهایشان براى آن خاضع و ذليل گردد» ، هنگامیکه صدا را بشنوند ، مانند کسانی که پرنده بر روی سرشان است [مات و مبهوت] میشوند!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۶۳.
۱۰)- عنْ زُرَارَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) یَقُولُ: یُنَادِی مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ أَنَّ فُلَاناً هُوَ الْأَمِیرُ وَ یُنَادِی مُنَادٍ أَنَّ عَلِیّاً وَ شِیعَتَهُ هُمُ الْفَائِزُونَ. قُلْتُ: فَمَنْ یُقَاتِلُ الْمَهْدِیَّ بَعْدَ هَذَا ، فَقَالَ: إِنَّ الشَّیْطَانَ یُنَادِی أَنَّ فُلَاناً وَ شِیعَتَهُ هُمُ الْفَائِزُونَ لِرَجُلٍ مِنْ بَنِی أُمَیَّةَ. قُلْتُ: فَمَنْ یَعْرِفُ الصَّادِقَ مِنَ الْکَاذِبِ؟ قَالَ: یَعْرِفُهُ الَّذِینَ کَانُوا یَرْوُونَ وَ یَقُولُونَ إِنَّهُ یَکُونُ قَبْلَ أَنْ یَکُونَ وَ یَعْلَمُونَ أَنَّهُمْ هُمُ الْمُحِقُّونَ الصَّادِقُونَ.
زرارة بن أعین گوید: شنیدم امام صادق (صلواة اللَّه علیه) میفرمود: منادی از آسمان نداء میدهد همانا فلانی [یعنی مهدی (علیه السلام)] ، او امیر است و یک منادی نداء میدهد: «همانا علی (علیه السلام) و شیعیانش رستگاران هستند».
گفتم: بعد از این [علامت و نشانهها] چه کسی با مهدی (علیه السلام) جنگ میکند؟
فرمود: همانا شیطان (لعنة الله علیه) نداء میدهد: فلانی ، یعنی مردی از بنی امیه [عثمان بن عُفان (لعنة الله علیه)] و شیعیانش رستگارانند.
گفتم : چه کسی راستگو را از دروغگو باز میشناسد؟
فرمود: کسانیکه که قبل از اينكه واقع شود روایت او را نقل میکردند و معتقد بودند که آن [اتفاق] واقع میشود و میدانند که همانا آنها راستگویان بر حق هستند ؛ آن را میشناسند.
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۶۴.
۱۱)- عنْ هِشَامِ بْنِ سَالِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) یَقُولُ: هُمَا صَیْحَتَانِ صَیْحَةٌ فِی أَوَّلِ اللَّیْلِ وَ صَیْحَةٌ فِی آخِرِ اللَّیْلَةِ الثَّانِیَةِ قَالَ فَقُلْتُ کَیْفَ ذَلِکَ فَقَالَ وَاحِدَةٌ مِنَ السَّمَاءِ وَ وَاحِدَةٌ مِنْ إِبْلِیسَ فَقُلْتُ کَیْفَ تُعْرَفُ هَذِهِ مِنْ هَذِهِ فَقَالَ یَعْرِفُهَا مَنْ کَانَ سَمِعَ بِهَا قَبْلَ أَنْ تَکُونَ.
هشام بن سالم گوید: شنیدم امام صادق (صلواة اللَّه علیه) میفرمود: آنها دو صیحه هستند: صیحهای در اول شب و صیحهای در آخر شب دوم!
گفتم: چگونه است؟
فرمود: یکی از آسمان و دیگری از ابلیس (لعنة الله علیه) است.
گفتم: چگونه این از این [صادق از کاذب] شناخته میشود؟
فرمود: كسى كه [روایات] آن را قبل از وقوع شنيده است ، میشناسد!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۶۶.
۱۲)- عنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَسْلَمَةَ الْجَرِیرِیِّ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) یُوَبِّخُونَّا وَ یُکَذِّبُونَّا أَنَّا نَقُولُ إِنَّ صَیْحَتَیْنِ تَکُونَانِ یَقُولُونَ مِنْ أَیْنَ تُعْرَفُ الْمُحِقَّةُ مِنَ الْمُبْطِلَةِ إِذَا کَانَتَا. قَالَ: فَمَا ذَا تَرُدُّونَ عَلَیْهِمْ قُلْتُ مَا نَرُدُّ عَلَیْهِمْ شَیْئاً قَالَ قُولُوا یُصَدِّقُ بِهَا إِذَا کَانَتْ مَنْ کَانَ یُؤْمِنُ بِهَا مِنْ قَبْلُ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ یَقُولُ: «أَ فَمَنْ یَهْدِی إِلَی الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ یُتَّبَعَ أَمَّنْ لا یَهِدِّی إِلَّا أَنْ یُهْدی فَما لَکُمْ کَیْفَ تَحْکُمُونَ».
عبدالرحمن بن مسلمه جریری گوید: به امام صادق (علیه السلام) گفتم : ما را توبیخ میکنند و تکذیب میکنند به اینکه ما میگوئیم دو صیحه واقع میشود و بما میگویند: وقتی واقع شدند ، از کجا صیحۀ حق از صیحۀ باطل شناخته میشود؟
امام فرمود: شما چه جوابی به آنها میدهید؟
گفتم: ما چیزی به آنها جواب نمیدهیم!
فرمود : بگوئید [هنگامیکه آن صیحه داده شد] هر کسیکه از قبل به آن ایمان آورده باشد ، آن را تصدیق میکند. همانا اللَّهِ عزّ و جلّ [در سورۀ یونس: آیه ۳۵] میفرماید پ: «آيا كسى كه بسوى حق هدایت میكند ، براى پيروى شايستهتر است ، يا آن كس كه خود هدايت نمیشود ، مگر اینکه هدايت شود؟ شما را چه شده است؟ چگونه قضاوت میکنید؟»
منبع:
روضة الکافی: صفحه ۲۰۸.
۱۳)- عنْ زُرَارَةَ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ (عَلَیْهِ السَّلَامُ): النِّدَاءُ حَقٌّ قَالَ إِی وَ اللَّهِ حَتَّی یَسْمَعَهُ کُلُّ قَوْمٍ بِلِسَانِهِمْ وَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) لَا یَکُونُ هَذَا الْأَمْرُ حَتَّی یَذْهَبَ تِسْعَةُ أَعْشَارِ النَّاسِ
زراره گوید: به امام صادق (صلواة اللَّه علیه) گفتم: آیا ندای [آسمانی] حق است؟
فرمودند: بله ، به اللَّه قسم! تا اینکه هر قومی بزبانشان میشوند.
سپس فرمودند: این امر [ظهور] اتفاق نمیافتد ، تا اینکه نُه دهم مردم بروند!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۷۴.
۱۴)- عنِ الثُّمَالِیِّ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) إِنَّ أَبَا جَعْفَرٍ (علیه السلام) کَانَ یَقُولُ إِنَّ خُرُوجَ السُّفْیَانِیِّ مِنَ الْأَمْرِ الْمَحْتُومِ. قَالَ لِی: نَعَمْ وَ اخْتِلَافُ وُلْدِ الْعَبَّاسِ مِنَ الْمَحْتُومِ وَ قَتْلُ النَّفْسِ الزَّکِیَّةِ مِنَ الْمَحْتُومِ وَ خُرُوجُ الْقَائِمِ (علیه السلام) مِنَ الْمَحْتُومِ.
فَقُلْتُ لَهُ: فَکَیْفَ یَکُونُ النِّدَاءُ؟
قَالَ: یُنَادِی مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ أَوَّلَ النَّهَارِ أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عَلِیٍّ وَ شِیعَتِهِ ، ثُمَّ یُنَادِی إِبْلِیسُ (لَعَنَهُ اللَّهُ) فِی آخِرِ النَّهَارِ أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی السُّفْیَانِیِّ وَ شِیعَتِهِ فَیَرْتَابُ عِنْدَ ذَلِکَ الْمُبْطِلُونَ.
ابوحمزه ثمالی گوید: به امام صادق (صلواة اللَّه علیه) گفتم؛ اباجعفر [حضرت امام محمّد باقر (علیه السلام)] میفرمودند: همانا خروج سفیانی از امر محتوم [حتمیات] است!
فرمودند: بله ؛ و اختلاف فرزندان عباس هم از امور حتمی است و کشتن نفس زکیه هم از امور حتمی است و خروج قائم (عجل الله فرجه) از امور حتمی است.
گفتم : نداء چگونه میباشد؟
فرمودند: یک منادی از آسمان در اول روز نداء میدهد: «آگاه باشید حق در علی (علیه السلام) و شیعیانش میباشد». سپس ابلیس (لعنة الله علیه) در آخر روز نداء میدهد: «حق در سفیانی و شیعیانش میباشد». پس در این هنگام افراد مبطل دچار ریب و شک میشوند!
منبع:
کمال الدین و تمام النعمة: جلد ۲ ، ص ۶۵۲.
۱۵)- عَنْ دَاوُدَ بْنِ سِرْحَانَ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) أَنَّهُ قَالَ: الْعَامُ الَّذِی فِیهِ الصَّیْحَةُ قَبْلَهُ الْآیَةُ فِی رَجَبٍ قُلْتُ وَ مَا هِیَ قَالَ وَجْهٌ یَطْلُعُ فِی الْقَمَرِ وَ یَدٌ بَارِزَةٌ
داوود سرحان گوید: امام صادق (صلواة اللَّه علیه) فرمودند: سالیکه در آن صیحه رخ میدهد ، قبلش نشانهای در ماه رجب اتفاق میافتد!
گفتم: آن نشانه 1
فرمودند: صورت و دست آشکاری که در ماه نمایان میگردد!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۵۲.
۱۶)- عنْ دَاوُدَ الدِّجَاجِیِّ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ (علیه السلام) قَالَ: سُئِلَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ (عَلَیْهِ السَّلَامُ) عَنْ قَوْلِهِ تَعَالَی «فَاخْتَلَفَ الْأَحْزابُ مِنْ بَیْنِهِمْ» ، فَقَالَ انْتَظِرُوا الْفَرَجَ مِنْ ثَلَاثٍ.
فَقُلْتُ یَا أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ! وَ مَا هُنَّ؟ فَقَالَ اخْتِلَافُ أَهْلِ الشَّامِ بَیْنَهُمْ وَ الرَّایَاتُ السُّودُ مِنْ خُرَاسَانَ وَ الْفَزْعَةُ فِی شَهْرِ رَمَضَانَ. فَقِیلَ: وَ مَا الْفَزْعَةُ فِی شَهْرِ رَمَضَانَ؟!
فَقَالَ: أَ مَا سَمِعْتُمْ قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِی الْقُرْآنِ «إِنْ نَشَأْ نُنَزِّلْ عَلَیْهِمْ مِنَ السَّماءِ آیَةً فَظَلَّتْ أَعْناقُهُمْ لَها خاضِعِینَ». آیَةٌ تُخْرِجُ الْفَتَاةَ مِنْ خِدْرِهَا وَ تُوقِظُ النَّائِمَ وَ تُفْزِعُ الْیَقْظَانَ.
حضرت امام محمّد باقر (علیه السلام) فرمودند: از امیرالمومنین (صلواة اللَّه علیه) در مورد قول اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ که میفرماید : «پس احزاب و گروهها در بین خود دچار اختلاف شدند» سوال شد؟
فرمودند: منتظر فرج از سه چیز باشید.
گفته شد: یا امیرالمومنین! آنها چه هستند؟
فرمودند: اختلاف اهل شام در بین خودشان و پرچمهای سیاه از خراسان و ترس در ماه رمضان!
گفته شد: آن ترس در ماه رمضان چیست؟
فرمود: آیا گفتار اللَّهِ عَزَّدوَ جَلَّ را در قرآن [در سوره شعراء: آیه ۴] نشنیدهاید که میفرماید: «اگر ما بخواهیم از آسمان نشانهای نازل میکنیم که گردنهایشان براى آن خاضع و ذليل گردد» ، نشانهای است که دختران جوان را از [پشت] پردهها خارج میکند و شخص خوابیده را بیدار میکند و شخص بیدار را به ترس و وحشت میاندازد!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۵۹.
۱۷)- عنِ ابْنِ أَبِی یَعْفُورٍ قَالَ: قَالَ لِی أَبُو عَبْدِ اللَّهِ (عَلَیْهِ السَّلَامُ) أَمْسِکْ بِیَدِکَ هَلَاکَ الْفُلَانِیِّ وَ خُرُوجَ السُّفْیَانِیِّ وَ قَتْلَ النَّفْسِ وَ جَیْشَ الْخَسْفِ وَ الصَّوْتَ. قُلْتُ: وَ مَا الصَّوْتُ هُوَ الْمُنَادِی؟ قَالَ: نَعَمْ وَ بِهِ یُعْرَفُ صَاحِبُ هَذَا الْأَمْرِ. ثُمَّ قَالَ: الْفَرَجُ کُلُّهُ هَلَاکُ الْفُلَانِیِّ مِنْ بَنِی الْعَبَّاسِ.
ابن ابی یعفور گوید: امام صادق (صلواة اللَّه علیه) بمن فرمود: با دستت بشمار: هلاک فلانی [طبق نسخهای: مردی از بنی عباس] و خروج سفیانی و کشته شدن نفس زکیه و لشکری به زمین فرو رونده و صوت [نداء ، صیحه]!
گفتم: صوت چیست؟ او همان منادی است؟
فرمود: بله ؛ و بواسطۀ صوت صاحب این امر شناخته میشود.
سپس فرمود : همۀ فرج در مردن فلانی از بنی عباس میباشد!
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۵۸.
۱۸)- عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الصَّامِتِ عَنْ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیه السلام) قَالَ: قُلْتُ لَهُ: أَمَا مِنْ عَلَامَةٍ بَیْنَ یَدَیْ هَذَا الْأَمْرِ؟ فَقَالَ: بَلَی. قُلْتُ: مَا هِیَ؟ قَالَ: هَلَاکُ الْعَبَّاسِیِّ وَ خُرُوجُ السُّفْیَانِیِّ وَ قَتْلُ النَّفْسِ الزَّکِیَّةِ وَ الْخَسْفُ بِالْبَیْدَاءِ وَ الصَّوْتُ مِنَ السَّمَاءِ. فَقُلْتُ: جُعِلْتُ فِدَاکَ أَخَافُ أَنْ یَطُولَ هَذَا الْأَمْرُ؟! فَقَالَ: لَا ؛ إِنَّمَا هُوَ کَنِظَامِ الْخَرَزِ یَتْبَعُ بَعْضُهُ بَعْضاً
محمد بن صامت گوید: به امام صادق (علیه السلام) گفتم (: آیا علامتی در جلو و پیشاپیش این امر [ظهور] هست؟
فرمودند: بله!
گفتم: آن چیست؟
فرمودند: هلاکت عباسی و خروج سفیانی و کشته شدن نفس زکیه و فرو رفتنی در صحرای بیداء و صدا از آسمان!
گفتم: فدایت گردم ، میترسم اینها طول بکشد!
فرمود: نه! اینطور نیست ؛ همانا این مانند نظم دانههای تسبیح یا گردنبند ، بدنبال همدیگر قرار دارند [کنایه از اینکه این نشانهها پشت سر هم و پی در پی اتفاق میافتند].
منبع:
الغیبة ، شیخ نعمانی: صفحه ۲۶۲.
۱۹)- عن الثمالی قال: قُلْتُ لِأَبِی عَبْداللَّه (علیه السلام) إِنَّ أَبَاجَعْفَر (علیه السلام) کَانَ یَقُولُ خُرُوجُ السُّفْیَانِیِّ مِنَ الْمَحْتُومِ و النِّدَاءُ مِنَ الْمَحْتُومِ و طُلُوعُ الشَّمْسِ مِنَ الْمَغْرِبِ مِنَ الْمَحْتُومِ وَ أَشْیَاءُ کَانَ یَقُولُهَا مِنَ الْمَحْتُومِ ؛ فَقَالَ أَبُو عَبْداللَّه (علیه السلام): وَ اخْتِلَافُ بَنِی فُلَانٍ مِنَ الْمَحْتُومِ وَ قَتْلُ النَّفْسِ الزَّکِیَّةِ مِنَ الْمَحْتُومِ وَ خُرُوجُ الْقَائِمِ مِنَ الْمَحْتُومِ.
قُلْتُ: وَ کَیْفَ یَکُونُ النِّدَاءُ؟
قَالَ: یُنَادِی مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ أَوَّلَ النَّهَارِ یَسْمَعُهُ کُلُّ قَوْمٍ بِأَلْسِنَتِهِمْ أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عَلِیٍّ وَ شِیعَتِهِ ، ثُمَّ یُنَادِی إِبْلِیسُ فِی آخِرِ النَّهَارِ مِنَ الْأَرْضِ أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عُثْمَانَ وَ شِیعَتِهِ ، فَعِنْدَ ذَلِکَ یَرْتَابُ الْمُبْطِلُون.
ابوحمزه ثمالی گوید: به امام صادق (علیه السلام) عرض کردم: همانا امام باقر (علیه السلام) میفرمود: خروج سفیانی از حتمیات است و نداء از حتمیات است و طلوع خورشید از مغرب از حتمیات است و [همچنین] چیزهای دیگری هم نام برد که از حتمیات هست.
پس امام صادق (علیه السلام) فرمودند: اختلاف بنی فلان [بنی عباس (لعنة الله علیهم)] هم از حتمیات هست و کشتن نفس زکیه از حتمیات هست و خروج قائم (عجل الله فرجه) از حتمیات هست.
گفتم: نداء آسمانی چگونه میباشد؟
فرمودند: یک منادی از آسمان در اول روز نداء میدهد ، بگونهای که هر قوم بزبان خودشان میشنوند: «آگاه باشید که حق در علی (علیه السلام) و شیعیانش میباشد». سپس ابلیس (لعنة الله علیه) در آخر روز از سمت زمین نداء میدهد: « همانا حق در عثمان (لعنة الله علیه) و پیروان او میباشد» ، که در این هنگام اهل باطل دچار ریب و شکّ میشوند!
منبع:
الغیبة ، شیخ طوسی: صفحه ۴۳۵.
پینوشت:
با توجه به روایات فوق و ... یکی از علائم مهم ظهور امام زمان (علیه السلام) که جزو امور محتوم و حتمی میباشد ، «صیحه» بمعنای فریاد و بانگ بلند و وحشتناک میباشد ؛ که با نامهای دیگری مثل «ندائی از آسمان» و «صوت از آسمان» و «فزعه» نیز نامیده شده است ، که تمام اهل دنیا ، هر کدام با زبان خودشان آن را میشنوند و در اثر این صدا ، هیچ شخص خوابی باقی نمیماند ، مگر اینکه بیدار میشود و اشخاصی که ایستادهاند ، از ترس مینشینند ، و اشخاصی که نشستهاند ، از ترس بلند میشوند!
زمان این صيحه در برخی روایات ، شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان معین شده است.
این صيحه توسط حضرت جبرئیل امين (علیه السلام) از آسمان زده میشود و در مورد مضمون آن ، از جمله عبارات زیر در روایات آمده است:
۱- إِنَّ فُلَانَ بْنَ فُلَانٍ هُوَ الْإِمَامُ
که نام امام و پدر او برده میشود.
۲- أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عَلِیِّ بْنِ أَبِی طَالِبٍ (علیهما السلام) وَ شِیعَتِهِ
آگاه باشيد که حق در علی بن ابی طالب (علیهما السلام) و شیعیان اوست!
۳- أَنَّ فُلَاناً هُوَ الْأَمِیرُ ، و «أَنَّ عَلِیّاً وَ شِیعَتَهُ هُمُ الْفَائِزُونَ»
همانا فلانی [یعنی امام زمان (علیه السلام)] امیر است ؛ همانا علی (علیه السلام) و شیعیان او رستگاران هستند!
صیحه فوق که صیحه اول محسوب میشود ، دو بخش دارد: در قسمتی از آن نام امام زمان (علیه السلام) و نام پدر بزرگوارش برده میشود و در بخش دیگرو، نام امام امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب (علیهما السلام) و شیعیان او ، بر حق بودن ایشان معرفی و بیان میشود.
این صیحه توسط حضرت جبرئیل امین (علیه السلام) ، در اول شب یا اول روز سر داده میشود.
اما ، ابليس (لعنة الله علیه) برای به فتنه انداختن مردم ، در آخر همان روز یا آخر شب دوم یا فردا یا آخر شب از زمین نداء و صیحه می زند:
⛔️أَنَّ فُلَاناً وَ شِیعَتَهُ هُمُ الْفَائِزُونَ
فلانی [مردی از بنی امیه (لعنة السلام علیهم) که یا عثمان بن عفان (لعنة السلام علیهما) يا عثمان بن عنبسه (لعنة السلام علیهما) که همان سفیانیِ ملعون است] و پیروان او رستگاران هستند!
یا نداء میدهد:
⛔️أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عُثْمَانَ وَ شِیعَتِهِ
آگاه باشید که حق در عثمان [عثمان عُفان (لعنة السلام علیه) یا عثمان بن عنبسه (لعنة الله علیهما) که همان سفیانی ملعون است] و پیروان اوست
یا فریاد میزند:
⛔️أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ وَ شِیعَتِهِ فَإِنَّهُ قُتِلَ مَظْلُوماً فَاطْلُبُوا بِدَمِهِ
همانا حق در عثمان بن عفان (لعنة الله علیهما) و شیعیانش است. بدرستیکه او مظلوم کشته شد ، پس خون او را طاب کنید [تداوم همان روشی که عایشه و معاویه (لعنة الله علیهما) داشتند.]
يا فریاد میکشد:
⛔️أَلَا إِنَّ فُلَاناً قُتِلَ مَظْلُوماً
همانا عثمان بن عفان (لعنة السلام علیهما) مظلوم کشته شد!
یا نداء میدهد:
⛔️أَلَا إِنَّ الْحَقَّ فِی السُّفْیَانِیِّ وَ شِیعَتِهِ
همان حق در سفیانی (لعنة الله علیه) و پیروانش هست.
بعد از صیحۀ ابليس (لعنة الله علیه) ، اهل باطل به شکّ میافتند ، ولی کسانی که قبل هز رخ دادن این صیحهها روایات مربوط به آنها را نقل میکردند و باور داشتند [که این امر به شیعیان امامیّه اختصاص دارد] ، به فتنه دچار نمیشوند.
ما شیعیان امامیّه مؤظف به پیروی از صیحۀ اول ، که توسط حضرت جبرئیل امین (علیه السلام) مبني بر امامت امام زمان (عجل السلام فرجه) و حقانیت حضرت امام امیرالمؤمنین علی (علیه السلام* سر داده میشود ، هستیم ؛ و از صيحۀ دوم از ابليس (لعنة الله علیه) و مبنی بر حقانیت عثمان بن عنبسه (لعنة الله علیهما) يا همان سفیانیِ ملعون و حقانیت عثمان بن عفان (لعنة الله علیهما) و مظلومانه کشته شدن اوست، و موجب فتنۀ اهل باطل میشود ، پرهیز کنیم.
روشن است که آگاهی و اعتقاد شیعیان به این رخداد ، بسیار لازم و حياتي است.
برچسب:
نویسنده: محمد قنبری